AES AK CEDEAO : XIIROOK ŊAAYOO BA KAÑ ?

Yeneen i xët

Aji bind ji

Diggante ñaari kuréli Afrig sowu-jant, seytaane génnagu ci. Nde, seen diggante baa ngi wéy di gën a ñagas. Saa bu ñu yaakaaree ne booloo dina am ci diggante réewi Afrig yi, fekk booba la waalo gën a aay. Bu kii xëccee jëm nii, kee xëcc, jëm nee. Te, saa bu kenn yolomalee, ka ca des xëcc mu teeŋ. Moo tax, bu dee daan nañu sikki-sàkka ci ne ñaari kurél yi mën nañoo nekkaat genn, li xew ci ñaari fan yi tóor-tóorul lu ni mel. Nde, jamono jii, ku nekk ci ñoom a ngi ràcc di jëmale kanamam. Li mat a laaj kay mooy lu sos xaajaloo gi. Mag jee (CEDEAO) jubul walla rakk (AES) jee nanguwul a topp ci ndigali mag ji ?

Coow li dox diggante réewi AES yi (Alliance des Etats du Sahel) ak kurélu CEDEAO gi (Communauté Economique Des Etats de l’Afrique de l’Ouest) du lu bees. Ndax, ñoom kurél googu, day mel ni defuñu nenn ak sóobare yi. Kenn umpalewul ne, kurélu AES gi, ñetti réew yi ci bokk yépp ay sóobare ñoo leen jiite. Muy Mali bu Asimi Goytaa, Burkinaa Faaso bu Kàppiteen Ibraahiim Taraawore ak Niseer bu Seneraal Abdurahmaan Canii. Ñetti réew yooyu ñoo def wenn say, ba noppi, ne won nañu ginnaaw kurél gii di CEDEAO. Cig pàttali, ginnaaw bi CEDEAO daanee woon Mali, mooy bi mu tëjee woon ay digam ak waa Mali, di leen metital. Daf cee tegaat leneen.

Ci weeru sulet atum 2023 bi Seneraal Abdurahmaan Cani daanele woon Nguuru Muhammed Basum, dañu ne woon na delloo Nguur gi walla ñoom waa CEDEAO ñu dal ci kowam. Ca la ko ñaari réew yooyu nga xam ne ay sóobare ñoo ko jiite, ne waa CEDEAO bu ngeen dalee ci kowam, ñu dal seen kow. Ca la waa CEDEAO delloo ginnaaw. Waaye, loolu terewul ñu daan leen ci wàllug koom donte ne sax, ginnaaw gi mujj nañu leen a teggi ci weeru féewaryee atum 2024 mii. Waaye, laata loolu, fekk na ñoom ñu sos seen kurél googu ci weeru sàttumbar atum 2023. Li ñu ko dugge woon mooy jàppalante ci wàllu kaaraange. Ndax, kenn umpalewul ne réew yooyu rëtalkat yi dañu leen sonal. Waaye, seen liggéey yemul foofu kese.

Ginnaaw bi ñu taxawalee kurél gi, dafa mel ni dañoo nekk ci yoonu ber seen daara. Maanaam, dañoo nekk ci tànki bañ a séqati dara ak kurélu CEDEAO gi. Ndax, ñoom ci gaawu gi lañu doon amal seen um ndaje fa Ñaamey, réewum Niseer. Ci dibéeri démb ji la waa CEDEAO tamit doon amal seen um ndaje fa Abujaa, réewum Niseriyaa. Bu dee waa CEDEAO dañuy yolomal, waa AES moom, loolu fekku leen ca. Ndax, ñoom raxas nañu seen i loxo ba mu set wecc ci kurélug CEDEAO gi. Kii di Njiitu réewu Mali, Asimi Goytaa, mooy jiite kurél googu. Moome gi dina tollu ci diiru at. Waa CEDAO tamit, dafa mel ni bàyyiwuñu leen ci lu leen neex.

Looloo tax, ñu xamal maxéjj yi ne, bu ñu bëggee tukki ci réewi CEDEAO yi, fàww ñu am ay jàll-waax. Lu ko moy, duñu mën a dem fa ñu bëgg. Li ko waral, mooy seen i Njiit ñoo génn ci kurél googu. Waaw ! lii moom ba kañ ?

Kon, mënees na jàpp ne booloo réewi Afrig yi moom, dañu koy dégg rekk. Waaye, yaakaar juddoogul ci ne dina am bees sukkandikoo ci liy xew ci Afrig sowu-jant gii. Xiirook ŋaayoo bu dul jeex. Te, saa su ne day xéy di yokk ci diggante ñaari kurél yi. Ndax, ñaari kuy moom, mënuñoo bokk menn mbalka.

 

Plus de publications

Widewo

Xët yi mujj